GS1_11 | Geografische lengte
Nu je weet hoe we de afstand tot de evenaar meten, hebben we nog een tweede set lijnen nodig om een plek echt precies te kunnen vinden. Stel je voor dat je op een enorme oceaan vaart; alleen weten hoe hoog of laag je zit is niet genoeg, je moet ook weten hoe ver je naar links of rechts bent. In deze les leer je alles over de lengteligging, de nulmeridiaan en hoe we de wereld verdelen in een oostelijk en westelijk halfrond.
Zoals je eerder hebt geleerd, is de absolute ligging het exacte adres van een plek op de wereldbol. Om dit adres compleet te maken, gebruiken we een raster van lijnen. De breedtelijnen en de lengtelijnen snijden elkaar overal op aarde. Het punt waar deze lijnen elkaar kruisen, geeft de onmiskenbare en precieze plek van bijvoorbeeld een eiland, een vliegveld of zelfs jouw eigen huis aan.
De lengteligging vertelt je hoe ver een plek naar het oosten of het westen ligt. In tegenstelling tot breedtelijnen, lopen lengtelijnen van de Noordpool helemaal naar de Zuidpool. Je kunt ze vergelijken met de partjes van een gepelde mandarijn. Deze lijnen staan loodrecht op de evenaar en helpen ons om de wereld van "links naar rechts" in kaart te brengen.
Omdat de aarde rond is, moesten mensen afspreken waar de telling van de lengtelijnen begint. Die beginlijn noemen we de nulmeridiaan. Deze lijn loopt precies over een sterrenwacht in het Engelse plaatsje Greenwich (vlakbij Londen). De nulmeridiaan heeft een waarde van 0 graden en is het startpunt voor het meten van de afstand naar het oosten of het westen.
Alles wat ten oosten van de nulmeridiaan ligt, hoort bij het oostelijk halfrond. Als je op de wereldkaart vanaf Londen naar rechts gaat, kom je in dit gebied. Landen als Nederland, China en Australië liggen op dit halfrond. We noemen de afstand tot de nulmeridiaan hier de oosterlengte (O.L.). Alles wat ten westen van de nulmeridiaan ligt, hoort bij het westelijk halfrond. Als je op de wereldkaart vanaf de nulmeridiaan naar links kijkt, zie je dit gebied. Landen als de Verenigde Staten, Brazilië en een klein stukje van Afrika liggen hier. De afstand die je hier meet, noemen we de westerlengte (W.L.).
De nulmeridiaan is de basislijn die de aarde verdeelt in het oostelijk en westelijk halfrond. Met de lengteligging meten we in graden hoe ver je van die lijn af bent. Wanneer je de oosterlengte (O.L.) of westerlengte (W.L.) combineert met de breedteligging uit de vorige les, heb je de volledige absolute ligging te pakken. Je hebt dan het perfecte kruispunt gevonden op de wereldkaart.
Onthoud dat de nulmeridiaan de wereld verdeelt in een oostelijk en westelijk deel. Door de lengteligging te gebruiken, bepaal je of een plek op oosterlengte (O.L.) of westerlengte (W.L.) ligt. Samen met de breedtegraden vormt dit het systeem om de absolute ligging van elke plek op aarde te vinden.
Zoals je eerder hebt geleerd, is de absolute ligging het exacte adres van een plek op de wereldbol. Om dit adres compleet te maken, gebruiken we een raster van lijnen. De breedtelijnen en de lengtelijnen snijden elkaar overal op aarde. Het punt waar deze lijnen elkaar kruisen, geeft de onmiskenbare en precieze plek van bijvoorbeeld een eiland, een vliegveld of zelfs jouw eigen huis aan.
De lengteligging vertelt je hoe ver een plek naar het oosten of het westen ligt. In tegenstelling tot breedtelijnen, lopen lengtelijnen van de Noordpool helemaal naar de Zuidpool. Je kunt ze vergelijken met de partjes van een gepelde mandarijn. Deze lijnen staan loodrecht op de evenaar en helpen ons om de wereld van "links naar rechts" in kaart te brengen.
Omdat de aarde rond is, moesten mensen afspreken waar de telling van de lengtelijnen begint. Die beginlijn noemen we de nulmeridiaan. Deze lijn loopt precies over een sterrenwacht in het Engelse plaatsje Greenwich (vlakbij Londen). De nulmeridiaan heeft een waarde van 0 graden en is het startpunt voor het meten van de afstand naar het oosten of het westen.
Alles wat ten oosten van de nulmeridiaan ligt, hoort bij het oostelijk halfrond. Als je op de wereldkaart vanaf Londen naar rechts gaat, kom je in dit gebied. Landen als Nederland, China en Australië liggen op dit halfrond. We noemen de afstand tot de nulmeridiaan hier de oosterlengte (O.L.). Alles wat ten westen van de nulmeridiaan ligt, hoort bij het westelijk halfrond. Als je op de wereldkaart vanaf de nulmeridiaan naar links kijkt, zie je dit gebied. Landen als de Verenigde Staten, Brazilië en een klein stukje van Afrika liggen hier. De afstand die je hier meet, noemen we de westerlengte (W.L.).
De nulmeridiaan is de basislijn die de aarde verdeelt in het oostelijk en westelijk halfrond. Met de lengteligging meten we in graden hoe ver je van die lijn af bent. Wanneer je de oosterlengte (O.L.) of westerlengte (W.L.) combineert met de breedteligging uit de vorige les, heb je de volledige absolute ligging te pakken. Je hebt dan het perfecte kruispunt gevonden op de wereldkaart.
Onthoud dat de nulmeridiaan de wereld verdeelt in een oostelijk en westelijk deel. Door de lengteligging te gebruiken, bepaal je of een plek op oosterlengte (O.L.) of westerlengte (W.L.) ligt. Samen met de breedtegraden vormt dit het systeem om de absolute ligging van elke plek op aarde te vinden.
Leerdoelen
- Ik kan uitleggen wat de lengteligging is en beschrijven hoe deze lijnen over de aarde lopen (van pool naar pool).
- Ik kan de nulmeridiaan benoemen als de beginlijn (0 graden) en aanwijzen over welke plaats in Engeland deze lijn loopt.
- Ik kan het verschil uitleggen tussen het oostelijk en westelijk halfrond op basis van de ligging ten opzichte van de nulmeridiaan.
Aan de slag!
Kies één of twee opdrachten uit de bestanden en verwerk jouw keuze duidelijk in je schrift of portfolio. Schrijf de code en titel van de theorie altijd bovenaan je uitwerking.
|
|
|
LeerCheck
- De lengtelijnen worden vaak vergeleken met de partjes van een mandarijn. Wat zegt dit over hoe de lijnen over de aarde lopen?
- Hoe heet de lijn die precies op 0 graden lengte ligt en door welk Engels plaatsje loopt deze lijn?
- Nederland ligt ten oosten van de nulmeridiaan. Op welk halfrond ligt Nederland dan en welke afkorting (O.L. of W.L.) hoort daarbij?
Voor de docent
Gebruik werkvormen om de theorie snel en actief te bespreken in de klas. Voor verdieping of toetsing kun je de toetsvragen inzetten als formatieve check of proefwerkmateriaal.
|
|